Faa’idooyinka & Waxtarka Malabka (Akhriso)

Malabka taariikh ahaan waxaa la sheegaa in la isticmaali jiray muddo 3000 (saddex kun) oo sano Nabi Ciise (RC) ka hor.
Sidoo kale Faraaciintii hore uu ugu jiri jiray maadooyinka wax lagu xifdiyo sida hilibka, khudradda IWM. Iyadoo meydkana ay marin jireen. Bakteeriyaduna awood uma laha in ay ku noolaato malabka dhexdiisa in ka yar toban (10) daqiiqo.
Malabka sida la sheego 700 (todoba boqol) oo sano ka hor ilmo dhintay oo lagu riday ama lagu keydiyey santuuq malab ah, ayaan wax is badal ah ku imaan. Malabka waxa uu ka mid ahaa hadyooyinkii qaaliga ahaa ee la is guddoon siin jiray, sidoo kale waxa uu ka mid ahaa Nabi Yuusuf (RC) wixii loola yimid.
Sidaas oo kale waxa uu soo wariyey kitaabka Towreed magac ahaan Nabi Suleymaan (RC) waxa uu amri jiray ciidankiisa in ay raadiyaan malabka waana uu isticmaali jiray.
Haddaba qiimaha malabka waxaa uu Rabbi (SWT) ku sheegay Qur’aanka Kariimka ah, suuradda lagu magacaabo suuratul Naxli aayaddaha 68 ilaa 69aad. Sidoo kale suuradda Muxammed aayadda 15aad. Sidaas si la mid ah Nabiga (NNKHA) meelo badan ayuu kaga hadlay malabka in uu daawo yahay.
Haddaba aynu isla eegno malabka inta uu u dhigmo cunto ahaan…
Waxa la tilmaamaa inuu malabku dhaliyo firfircooni. Wuxuuna 100grm (boqol garaam) oo malab ah jirka siiyaa 300 (saddex boqol) xaraarad ah, halkii kiiloo garaam (1kg) wuxu u dhigmaa cunto ahaan shan liitar (5ltr) oo caano ah, ama lix-iyo labaatan (26) xabo oo muus (moos=banana) ah, ama lixdan (60) xabo oo liimo Bambeelmo ah, ama konton (50) xabo oo ukun (egg) ah, ama kow iyo toban kiilo iyo todobaatan iyo shan garaam (11.750grm) oo hilib ah siiba hilibka Dibi, ama-se laba iyo toban kiilo (12kg) oo khudrad (vegetables) iyo macmacaanka oo u leh wax tar dheef shiidka iyo xubnaha.
Sidoo kale dhanaanka malabka waxa uu qofka u furaa cuntada isla markaa waxaa kororta korodhsiimada dhiigga, wuxuuna u qaas yahay feytamiinada (Vitamines) A, B, & G.
Sida la og yahay malabka waxaa ka buuxa macaadin, waxana ilaa imminka la hayaa oo laga soo saaray shan iyo toban (15) nooc. Waxa ka mid ah:
Protein, macdanta, Naxaasta, Kubriyam, Botaasiyam, Mingiliisiyam, Phosphor, Color Sowdiyan, Kalsiyam Silkooyet, Silikom, Manganiis iyo faytamiinada B, B2, B5, B6, G iyo khamiirka, sidoo kale Nitroojin sitrik iyo saliida.
Haddaba haddii la rabo in la isticmaalo malabka waa in la kariyaa lagana qaado xoorta, waa hubaal daawadiisa.
Si gaar ah wuxu daawo u yahay Beerka (The Liver) ama ba beer-xanuunka mana dhaco ruuxii daa’ima isticmaalka malabka!
Ilmaha (children) waxa looga daaweeyaa ama looga ilaaliyaa Burukiitada, hargabka cunto xumada, nafaqo la’aanta, tani waa haddii loo daa’imo oo la siiyo maalin kasta saddex jeer (3 times) min nus qaado (1/2 teespoon).

Xafiiska Soomaaliweyn
Mogadishu shabakadda Somalia
info@soomaaliweyn.net

Facebook Comments